NGHĨ BÊN CHÂN TƯỢNG PHẬT HOÀNG

IMG_9904Ngày đông, gió lạnh thanh khiết và nắng ấm chan hoà. Tượng Phật Hoàng mới dựng trên đỉnh non thiêng Yên Tử, trên nền cảnh chùa Đồng, dưới là một vùng non nước bao la. Đến chân tượng, mắt nhìn khung cảnh hùng vĩ, trong ta dâng lên niềm xúc cảm không thể nói nên lời.

Đất nước lúc gian nguy đã sinh ra Trần Nhân Tông, và con người vĩ đại ấy đã làm lộng lẫy lịch sử chính trị, lịch sử vệ quốc, lịch sử văn hoá và lịch sử Phật Giáo Việt Nam. Sự hoà nhập của vị đế vương và bậc tu hành, hoá thân thành biểu tượng Tâm và Tuệ. Là vị vua, Đức Trần Nhân Tông để lại bài học cho tất cả những ai có vị trí cầm quyền, rằng quyền lực mạnh mẽ nhất là quyền lực từ nhân tâm, lớn lên do nhân tâm, được vận hành bởi nhân tâm và phục vụ cho sự bền vững của nhân tâm trong xã hội. Là bậc tu hành, Đức Trần Nhân Tông để lại minh chứng rằng Đạo là từ đời, gắn với đời , do đời mà hoàn thiện, không xa lánh mà vì đời.

Chắc chắn niềm âu lo lớn nhất của Đức Trần Nhân Tông cũng là sao cho “Nước non ngàn thuở vững âu vàng”. Vị vua đã tập hợp sức mạnh của toàn dân để bảo vệ đất nước qua các cuộc binh đao. Nhưng Người quá hiểu rằng âu vàng có thể giữ được qua khói lửa, nhưng thời bình nếu không đặt trên nền tảng vững vàng thì cũng có thể có ngày xô lệch nghiêng ngả. Bởi vậy Người dành nửa phần đời sau để xây đắp một nền tảng tinh thần vững bền cho dân tộc. Lịch sử dựng nước hàng ngàn năm, nhưng tầm nhìn ấy mấy người có được. Trên 7 thế kỷ đã trôi qua, và còn nhiều thế kỷ nữa sẽ trôi qua, càng cho thấy  vóc dáng tinh thần khổng lồ của Đức Trần Nhân Tông, vóc dáng không chỉ tầm dân tộc mà còn tầm nhân loại. Tôi tin rằng sẽ còn có nhiều Viện Trần Nhân Tông được mở ra ở những trung tâm nghiên cứu danh tiếng nhất trên thế giới.

Rất khó hết ngạc nhiên về tầm vóc ấy. Nhưng đâu là cái lõi tư duy tạo ra tầm vóc của con người vĩ đại Trần Nhân Tông?. Phải chăng có thể hiểu được điều rất khó ấy qua một câu chuyện vô cùng giản dị, chỉ qua hai câu nói của Đức Phật Hoàng. Một lần giảng pháp, các tăng đã hỏi  Trần Nhân Tông ba câu : Thế nào là Phật? Thế nào là Pháp? Thế nào là Tăng?. Và Trần Nhân Tông đã cho cả ba câu hỏi ấy một câu trả lời: “Hiểu theo lối trước là chẳng phải”. Trần Nhân Tông còn nói thêm rằng khi nhắc lại lời người xưa, thì : “Một lần nêu ra một lần mới”.

Quả thật ngay thời Trần triều, hoạ hay phúc cũng luôn biến đổi. Đến ba lần Nguyên Mông xâm lược thì mỗi lần cũng khác nhau. Tổ Quốc, Dân tộc mãi trường tồn, nhưng nhân dân và đất nước mỗi thời- mà cũng có thể nói mỗi ngày – mỗi khác. Lo cho dân, cho nước thì không thể theo lối cũ. Đã ở vị trí trị quốc thì phải có nền tư tưởng và chánh kiến. Nhưng nền tư tưởng ấy người thay trời hành đạo cũng phải luôn không nhìn nhận rập“theo lối trước”. Kể cả những di sản, những nguyên lý vĩ đại nhất cũng không thể giữ và hiểu ở dạng nhất thành bất biến, mà phải luôn hiểu trong hơi thở của thực tế mới (“Một lần nêu ra một lần mới”). Phải thấu cảm vận động của đất trời, xã hội mới có tầm nhìn như vậy. Có được vị vua như thế là phúc lớn cho bất cứ dân tộc nào ở bất cứ thời nào.

Tín nữ ngồi thiền nơi cao nhất của Yên Tử, bên chùa Đồng

Tín nữ ngồi thiền nơi cao nhất của Yên Tử, bên chùa Đồng

Dưới tượng Đức Phật Hoàng, tôi hoà vào với dòng người, từ Tây Bắc xuống, và rất nhiều từ phía Nam ra. Những tiếng nói cười rất khác nhau về âm sắc, nhưng giống nhau về niềm hân hoan và sự chân tình khi chiêm bái bức tượng đồng cao nhất và lớn nhất Việt Nam cho đến lúc này. 

Từ xưa đến nay, lúc thịnh vượng hay khi khó khăn, chẳng bao giờ người dân không góp công góp của xây chùa, đúc chuông, dựng tượng. Đó là cách người dân đầu tư cho tương lai, cho ngọn nguồn tinh thần nuôi nhiều thế hệ sau. Nếu nói đầu tư vật chất đơn thuần, ai sang Roma, sẽ hiểu người Ý bây giờ vẫn đang được hưởng nguồn lợi từ cha ông xa xưa để lại.

Vẫn biết Phật tại tâm. Vẫn biết Đức Trần Nhân Tông, sinh thời ngụ trong am nhỏ trên đỉnh hoang vu, không cần đến bất cứ hình thức tôn vinh nào. Nhưng lòng dân muốn gửi một thông điệp lớn qua một bức tượng lớn. Đến với di sản Trần Nhân Tông mỗi người một khác. Có người qua thu nạp những hiểu biết sâu sắc về tinh thần, tư tưởng của Phật Hoàng. Cũng có người từ lòng yêu trọng thành kính tự nhiên, đến với nơi non thiêng và những công trình kỳ vỹ, để rồi sau đó qua Tượng mà gần và hiểu Ý hơn. Mai sau chắc chắn Chùa Đồng, tượng đài Trần Nhân Tông cùng quần thể di tích cũ và thiên nhiên Yên Tử sẽ là nơi đến của nhiều triệu người trong, ngoài nước. Không chỉ là chuyện danh lam thắng cảnh, mà còn là cách hoằng dương những giá trị vĩnh cửu của con người và lịch sử đất nước. Sẽ có bao người Việt đến đây, nhìn, suy ngẫm, nạp vào mình nguồn năng lượng mới để sống tốt hơn. Sẽ có bao bạn bè đến đây như khách du lịch, nhưng rời đây với cảm nhận của người bạn về chiều sâu của lịch sử Việt Nam.

Công đức này, từ Tăng, ni, thiện nam, tín nữ, là vô lượng.

Trần Đăng Tuấn

    3.12.2013

(Ngày An vị tượng Phật Hoàng trên Yên Tử)

 

Advertisements

About trandangtuan

chỉ mong làm được những điều nho nhỏ...
Bài này đã được đăng trong Báo viết ké. Đánh dấu đường dẫn tĩnh.

3 Responses to NGHĨ BÊN CHÂN TƯỢNG PHẬT HOÀNG

  1. nguyen hoai thu nói:

    Cam on nha bao Tran dang Tuan ! Bai viet cua anh truyen them nang luong de moi nguoi tu hao noi rang :Toi la nguoi Viet nam.Va ca nhung tran tro de dong gop,bao dap duoc gi cho cuoc doi ,cho dat nuoc.

  2. Hoài Tố Hạnh nói:

    Cuộc sống khốn khó của cậu bé nghèo học giỏiMồ côi cha, mẹ suy thận nặng phải chạy thận ở bệnh viện, cả tháng mới về một lần, nên trong ánh mắt cậu trò nghèo học giỏi Lê Văn Linh luôn ẩn chứa nỗi buồn, sự thiếu thốn tình cảm… Kéo dài thời gian thi ‘Viết nên điều kỳ diệu’

    Thể lệ cuộc thi ‘Viết nên điều kỳ diệu’ lần 2
    Chúng tôi tìm về thôn 4, xã Tân Xã, huyện Thạch Thất, Hà Nội, ai cũng hết lời ngợi khen cậu bé mồ côi cha, mẹ bệnh tật nhưng học rất giỏi. Trong căn nhà lụp xụp, nơi hai bà cháu Linh vẫn sống qua ngày với biết bao nỗi lo toan. Ngay từ bé, bao nỗi bất hạnh đã ập đến với em Linh. Mẹ em là Lê Thị Ninh kết hôn với một người đàn ông cùng xã. Năm 2001, Linh chào đời. Đây tưởng chừng là niềm hạnh phúc lớn lao cho đôi vợ chồng trẻ, nhưng lại xảy ra mâu thuẫn gia đình, bố bỏ đi, nên Linh lớn lên mang họ của mẹ.

    Mẹ của em có nhiều bệnh tật từ thuở còn là thiếu nữ. Chị bị ảnh hưởng chất độc màu da cam từ người cha, sau cú sốc về chuyện gia đình, bệnh tình chị ngày càng nặng hơn. Hàng ngày chị phải chống chọi với căn bệnh suy thận. Để duy trì sự sống, chị Ninh phải lên bệnh viện Bạch Mai chạy thận và ở lại điều trị luôn tại đó. Bố bỏ đi, mẹ bệnh tật, Linh côi cút sống với bà ngoại qua ngày. Trong căn nhà lụp xụp, hai bà cháu rau cháo nuôi nhau. Chứng kiến cảnh đó, không ai không chạnh lòng.

    Nhiều năm liền em Lê Văn Linh là học sinh giỏi.

    Cậu bé 12 tuổi, dáng người nhỏ gầy, mắt đượm buồn, đôi môi mím chặt, ít nói. Sự thiệt thòi về tình cảm đã khiến em chững chạc hơn những bạn cùng trang lứa. Để bà đỡ vất vả, Linh giúp đỡ bà nhiều việc đồng áng. Thân già côi cút, bà vất vả lo cho cháu từng bữa cơm, rồi đêm về bà lại rớt nước mắt vì con gái phải chống chọi với căn bệnh hiểm ngèo nơi bệnh viện.

    Dù lớn lên không có cha ở bên, mẹ bị suy thận nặng quanh năm suốt tháng điều trị trên bệnh viện không đủ khả năng nuôi dưỡng và chăm lo cho con, nhưng 5 năm liền, em Linh luôn đạt danh hiệu học sinh giỏi và nhiều danh hiệu khác. Bước sang lớp 6, chặng đường phía trước nhiều chông gai, Linh và bà ngoại vẫn cố gắng từng ngày để tiếp tục được đi học. Bà Toàn (bà ngoại Linh) lo lắng: “Không biết tôi có lo cho nó được tiếp tục đi học không khi gánh nặng về tiền ăn học và người mẹ đang từng ngày chống chọi với bệnh tật đè lên thân già này”.

    Chị Lê Thị Ninh đang chạy thận tại bệnh viện Bạch Mai. Khoảng 2-3 tuần chị sẽ về nhà 2 hôm vào cuối tuần, rồi lại lên viện chạy thận. Hầu hết thời gian chị ở điều trị trên bệnh viện. Tôi hỏi Linh có nhớ mẹ không? Cậu bé cúi mặt đi, một lúc sau mới trả lời nhỏ nhẹ: “Cháu nhớ mẹ lắm, chỉ mong cuối tuần để mẹ về thăm cháu. Có thời gian bệnh mẹ nặng hơn, mấy tháng liền mẹ không về, bà ngoại không có điều kiện lên thăm mẹ, cháu lại càng nhớ mẹ hơn”.

    Bố bỏ đi, mẹ bệnh tật, bà ngày càng già yếu sớm thôi thúc cậu học trò nhỏ chăm ngoan, vượt khó học tập. Nhìn vào bảng thành tích của cậu học trò nghèo nơi xóm nhỏ, ai cũng tấm tắc khen ngợi. Liên tiếp 5 năm liền học ở trường Tiểu học Tân Xã, Linh đều đạt danh hiệu học sinh xuất sắc. Năm học 2009-2010, Linh được tặng danh hiệu “Cháu ngoan Bác Hồ – chủ nhân Thăng Long”. Hai năm cuối cấp I, Linh đều đạt giải trong “Hội thi viết chữ đẹp” cấp huyện và gần đây nhất, em được giải khuyến khích trong “Kỳ thi giải Toán qua Internet cấp huyện”. Ngoài ra, Linh còn là tấm gương cho các bạn khác trong trường noi theo. Nhà trường tặng giấy khen học sinh nghèo vượt khó để động viên, khích lệ Linh.

    Em Thắng – bạn học cùng lớp với Linh chia sẻ: “Tuy Linh có hoàn cảnh khó khăn nhưng bạn ấy học rất giỏi và tính tính hòa nhã với bạn bè, nên được nhiều bạn yêu quý”.

    Vào góc học tập của Linh không có gì ngoài chiếc bàn cũ kỹ, xập xệ. Cả căn nhà có một chiếc bóng đèn thắp chung, dùng cả vào việc học bài của Linh. Tập giấy khen của Linh được cậu gói gém cẩn thận trong chiếc túi ni lông cũ. Đó là thành quả của sự cố gắng mà Linh đạt được. Chỉ duy nhất tờ giấy khen nhà trường trao tặng cho Linh về danh hiệu “Học sinh nghèo vượt khó” được treo trang trọng trên tường nhà.

    Luôn nghĩ về người mẹ bệnh tật, Linh nói về ước mơ của mình: “Cháu mong học thật giỏi để sau này có thể làm bác sĩ chữa được bệnh cho mẹ. Gần 3 năm nay, mẹ chạy thận suốt trên bệnh viện, chẳng về với cháu. Cũng vì thế mà bà ngoại ngày càng già yếu đi”.

    Niềm khát khao vươn lên bằng con chữ luôn cháy rực trong Linh. Chuẩn bị bước sang học kỳ 2 của lớp 6, Linh vẫn luôn phấn đấu để đạt học sinh giỏi và dành thêm nhiều danh hiệu nữa. Nhưng liệu con đường học tập của em sẽ đi được đến đâu khi điểm tựa duy nhất của em bây giờ là bà ngoại đã ngoài 70 tuổi.

  3. Trijo nói:

    Cũng cm với a trên pb về chuyện này, đọc ở đây, rõ và rành mạch hơn, e hiểu a nói sâu về cái gì!

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s